Η 1η Ιουλίου 2004 είναι μία ακόμα ημερομηνία-σταθμός για το έπος της Εθνικής Ελλάδας στο έπος της Πορτογαλίας. Το «ασημένιο» γκολ του Δέλλα στον ημιτελικό με την Τσεχία ήταν στην πραγματικότητα «χρυσό».
Κάθε επέτειος αγώνα του «έπους της Πορτογαλίας» είναι γλυκιά. Αν, πάντως, μπορούσε να μπει μετρητής της έκστασης που προκάλεσαν στον κόσμο τα γκολ της Εθνικής Ελλάδας, αυτό του Τραϊανού Δέλλα την 1η Ιουλίου 2004 κόντρα στην Τσεχία, θα κέρδιζε με τεράστια διαφορά.
Δεν ήταν μόνο ότι χάρισε την πρόκριση στον τελικό του Euro 2004. Ήταν και η χρονική συγκυρία, το τελευταίο λεπτό του πρώτου ημιχρόνου της παράτασης, που δεν άφηνε περιθώρια στον αντίπαλο να αντιδράσει. Ο κανονισμός του «ασημένιου γκολ» τέθηκε για πρώτη (και τελευταία) φορά σε εφαρμογή σ’ εκείνο το ματς και οι Τσέχοι ίσα που πρόλαβαν να κάνουν σέντρα, προτού σφυρίξει τη λήξη ο Ιταλός διαιτητής, Πιερλουίτζι Κολίνα.
Ακόμα και στον τελικό, όταν ο Άγγελος Χαριστέας σκόραρε κόντρα στην Πορτογαλία, οι πανηγυρισμοί ήταν πιο συγκρατημένοι διότι ο καθένας είχε στην άκρη του μυαλού του ότι απέμεναν μπόλικα λεπτά για την ισοφάριση.
Ίσως, όμως, έπαιξαν ρόλο και όσα είχαν προηγηθεί. Η ασφυκτική πίεση που άσκησε η Τσεχία στο πρώτο ημίχρονο, με τη βολίδα του Τόμας Ροσίτσκι που τράνταξε τη συμβολή των δοκών μόλις στο δεύτερο λεπτό, τις αποκρούσεις που χρειάστηκε να κάνει στη συνέχεια ο Αντώνης Νικοπολίδης, το δεύτερο δοκάρι σε εκείνη την περίεργη κεφαλιά του Γιαν Κόλερ (σε φάση που είχε, πάντως, υπό έλεγχο ο Έλληνας τερματοφύλακας).
Μόνο όταν αποχώρησε τραυματίας στο 39′ ο Πάβελ Νέντβεντ ανακόπηκε κάπως ο φρενήρης ρυθμός των Τσέχων κι άρχισαν σιγά-σιγά οι Έλληνες παίκτες να κερδίζουν μέτρα στο γήπεδο. Ο αντίπαλος, ωστόσο, υπερείχε και στο δεύτερο μέρος κι έχασε κι άλλες κλασικές ευκαιρίες, κυρίως με τον Κόλερ. Το 0-0, όμως, διατηρήθηκε μέχρι το τέλος του 90λέπτου.
Και ξαφνικά, όλα άλλαξαν στην παράταση. Πριν την έναρξή της, ο Ότο Ρεχάγκελ έκανε την κίνηση που έμελλε να κάνει τη διαφορά, ρίχνοντας στη μάχη τον Βασίλη Τσιάρτα στη θέση του Ζήση Βρύζα. Οι μπαλιές που έβγαζε με το «μαγικό» αριστερό του πόδι ο Ναουσαίος άσος, δημιούργησαν τουλάχιστον τρεις καλές ευκαιρίες για την Ελλάδα, που ξαφνικά είχε πάρει τα «ηνία».
Ο Τσιάρτας ανέλαβε να εκτελέσει και το κόρνερ στο 105′, που έστειλε στα ουράνια εκατομμύρια Έλληνες. Κι ας μην κατάλαβε κανείς αρχικά αν την κεφαλιά την είχε πιάσει ο Δέλλας ή ο Κώστας Κατσουράνης ή αν είχε καταλήξει από Τσέχο αμυντικό στα δίχτυα του Πετρ Τσεχ.
Η Ελλάδα είχε φύγει για τον τελικό (ιστορική έμεινε και η ατάκα του Γιώργου Χελάκη στην περιγαφή του για τον Σπορ FM), όπου την περίμενε ξανά η Πορτογαλία, όπως στην πρεμιέρα της διοργάνωσης. Ενδόμυχα, όμως, ξέραμε όλοι ότι ύστερα από όσα είχαν συμβεί στον ημιτελικό, το τρόπαιο είχε ήδη αρχίσει να ταξιδεύει προς την Αθήνα.

